KIŞ MEVSİMİ NEDEN RUHUMUZU KARARTIYOR?

Size depresyon hırkanızı giydiren bilimsel gerçekleri öğrenmeye hazır mısınız? Columbia Üniversitesi’nden klinik psikolog Dr. Michael Terman, gün ışığından yoksun kalmanın bizi nasıl depresyona sürüklediğini açıklıyor.

1. Işık Hareketliliği Tetikler

Çoğu sabah, gözkapaklarınızdan içeriye sızan gün ışığı pırıltısı, retinanızdaki milyonlarca ışık reseptörünü harekete geçirir. Bunların arasından “genetik etiketli ışığa duyarlı retina ganglion hücreleri (ipRGC’ler)” adını taşıyan özel reseptörler, beyninize sabah şokunu yaşatan nörokimyasal fırtınasını başlatır.

2. Sinyaller Beyninize Ulaşır

Bahsettiğimiz ipRGC’ler, beynin günlük ritmini kontrol eden üst kiyazmatik çekirdek (SCN) adlı bölgeye uyarı gönderir. Bu bölge, uyku hormonu olan melatonin üretimini durdurur. Bu esnada bazı uyarılar farklı bir yol izler ve uyanık olmanızı sağlayan hormonların üretimini tetikler.

3. Karanlık Tarafa Geçersiniz

Kasvetli kış sabahlarında, güneş ışığıyla çalışan alarmınız, siz yataktan çıktıktan saatler sonra bile çalmayabilir. Zayıflamış sinyaller ilgili bölgeye ulaştığındaysa, melatonin hormonu dağılmış olur. Sonuç: Öğlene kadar ayakta uyursunuz ve muhtemelen çayı üstünüze başınıza dökersiniz.

4. İçiniz Kararır

Düşük enerjiniz yeteri kadar depresif değilmiş gibi; gün ışığından mahrum kalmak “raphe nuclei” denilen nöronların, serotonin (bilindik adıyla mutluluk) hormonu salınımını azaltmasına yol açar. Beyninizdeki dopamin ve noradrenalin stoklarında meydana gelen dalgalanmayla birleşince, serotonin yoksunluğu size depresyon şarkıları söyletir.

5. Ruh Haliniz Kas Gücüyle Düzelir

Öğleden sonra, SCN yatma vaktinin geldiğini düşünür ve melatonin hormonunu göreve çağırır. Böyle geçen haftalardan sonra, pek de şaşırmayacağınız üzere, her altı kişiden biri kış mevsiminde kendisini keyifsiz hisseder ya da en şiddetli mevsimsel duygu durum bozukluklarından mustarip olur. Peki çözüm ne? Sabah ya da akşama doğru yapacağınız düşük yoğunluklu bir antrenman, serotonin musluğunun açılmasına yeter.

Bir cevap yazın